Zakład Oceny Jakości Paliw Stałych

Zakres działalności

1. Kompleksowa działalność w zakresie dostosowania zakładów energetycznych do wymagań dotyczących sposobu monitorowania wielkości emisji substancji objętych wspólnotowym systemem handlu uprawnieniami do emisji.

2. Badanie wpływu budowy petrograficznej węgla na przebieg procesów przeróbczych.

3. Badanie zależności pomiędzy budową petrograficzną węgla, a jego właściwościami.

4. Badania własności fizykochemicznych paliw stałych, biopaliw stałych, stałych paliw wtórnych oraz żużli i popiołów powstałych w kotłach energetycznych pod kątem możliwości ich wykorzystania w różnych technologiach przetwórczych.

Zakres badań obejmuje:

  • wykonywanie analiz technicznych (wilgoć, popiół, ciepło spalania, wartość opałowa, części lotne),
  • wykonywanie analiz fizykochemicznych (części palne, gęstość rzeczywista, wskaźnik podatności przemiałowej Hardgrove’a, charakterystyczne temperatury topliwości popiołu, maksymalna zdolność chronienia wilgoci),
  • wykonywanie analiz typu węgla,
  • wykonywanie analiz właściwości koksowniczych (zdolność spiekania metodą Rogi, typ koksu metodą Gray-Kinga, wskaźniki dylatometryczne metodą Audibert-Arnu, wskaźnik wolnego wydymania, wskaźniki stanu plastycznego metodą Gieselera-Hoehnego, ciśnienie rozprężania, wskaźniki plastometryczne metodą Sapożnikowa),
  • wykonywanie analiz elementarnych (węgiel, wodór, azot, tlen, węgiel organiczny, węgiel węglanowy, siarka całkowita, siarka siarczanowa, siarka pirytowa, siarka organiczna, siarka popiołowa, siarka palna),
  • wykonywanie analiz petrograficznych (refleksyjność witrynitu, skład grup macerałów, zawartość macerałów i substancji mineralnej, zawartość mikrolitotypów, karbominerytów i minerytów),
  • wyznaczanie współczynników emisji i utlenialności,
  • wyznaczanie zawartości biomasy (biodegradowalność),
  • ocena składu i właściwości popiołów z węgli,
  • wykonywanie analiz dla próbek rozjemczych w sytuacjach spornych,
  • wykonywanie analiz będących poza obszarem objętym akredytacją (wilgoć całkowita metodą destylacyjną, zawartość chloru, gęstość pozorna, wytrzymałość koksu metodą Schapiro, wydajność produktów wytlewania, analiza ziarnowa metodą przesiewania, analiza gęstościowa, wolny tlenek wapnia, wskaźnik fix carbon, wskaźnik podatności transportowej, węgiel błyszczący, kamień w węglu, obciążnik magnetytowy, ciepło właściwe ciał stałych, wskaźnik samozapalności, kąt naturalnego zsypu, sprawdzanie sit laboratoryjnych, azot metodą Kiejdahla),
  • organizacja kompleksowych badań, w kooperacji z innymi laboratoriami w Głównym Instytucie Górnictwa.
  • Badania prowadzone są w oparciu o obowiązujące normy i akty prawne. Wysokokwalifikowana kadra, nowoczesna aparatura oraz sprawny system zarządzania zapewniają rzetelność, terminowość i wiarygodność wykonywanych badań

5. Pobieranie próbek do badań.

      • pobieranie próbek paliw u producentów i odbiorców lub sprawowanie nadzoru nad pobieraniem próbek do badań laboratoryjnych (pobieranie próbek ze zwałów metodą wiercenia otworów),
      • badania ilościowo – jakościowe zwałów paliw stałych (obmiar geodezyjny, wyznaczanie ciężaru objętościowego i nasypowego).

Pobieranie próbek do badań prowadzone jest według obowiązujących norm technicznych PN i ISO.

6. Sprawdzanie dokładności pobierania próbek paliw przez automatyczne próbobiorniki.

    • doradztwo podczas projektowania systemów do pobierania próbek paliw stałych, biopaliw stałych, stałych paliw wtórnych z ciągów technologicznych i transportów,
    • sprawdzanie systemów do pobierania próbek paliw stałych, biopaliw stałych, stałych paliw wtórnych z ciągów technologicznych i transportów.

Sprawdzanie automatycznych urządzeń do pobierania próbek paliw, prowadzone jest według obowiązujących norm technicznych PN i ISO. 

7. Szkolenia.

7.1. Szkolenia praktyczne na stanowiskach badawczych w laboratorium.

Celem szkolenia jest podniesienie umiejętności pracowników laboratoryjnych, którzy na co dzień wykonują analizy fizykochemiczne oraz tych pracowników, którzy są odpowiedzialni za ocenę jakości paliw. Szkolenie obejmuje zajęcia teoretyczne i praktyczne, przy czym ich dominującym elementem są praktyczne zajęcia w małych (maksimum dwuosobowych) grupach, na stanowiskach pomiarowych, w czasie których, uczestnicy szkolenia, wykonują analizy według akredytowanych lub nie akredytowanych (lecz praktykowanych) metod, pod nadzorem pracowników GIG. W trakcie takiego instruktażu, szkoleni pracownicy, mają okazję zapoznać się z prawidłową organizacją badań, metodami wzorcowania i sprawdzania, nowoczesnym wyposażeniem pomiarowym oraz uzyskać wyjaśnienia na postawione pytania, a także, w ramach szkolenia, mają możliwość zbadać własne próbki oraz otrzymać inne.

7.2. Szkolenia próbobiorców w zakresie obowiązujących norm technicznych PN i ISO.

  • prowadzenie szkoleń w zakresie pobierania próbek do badań dla próbobiorców, służb obsługujących systemy poboru próbek paliw stałych, biopaliw stałych, stałych paliw wtórnych i odpadów paleniskowych oraz dozoru technicznego, obsługującego systemy nawęglania.

Uczestnicy otrzymują świadectwo ukończenia szkolenia. Wykłady prowadzone są przez przedstawicieli Zakładu Oceny Jakości Paliw Stałych Głównego Instytutu Górnictwa.

  • certyfikacja próbobiorców (w kooperacji z Jednostką Certyfikującą GIG).

Oferta skierowana jest głównie dla osób, które ukończyły w ciągu trzech lat, szkolenie organizowane przez Zakład Oceny Jakości Paliw Stałych GIG, pod kierownictwem dr Leokadii Róg. Propozycją dla tych osób jest przystąpienie do egzaminu, który razem z odpowiednią praktyką jest podstawą otrzymania certyfikatu. Certyfikat ten, jest formalnym potwierdzeniem kompetencji osób we wnioskowanym obszarze, czyli w zakresie prawidłowego poboru próbek (węgla kamiennego, węgla brunatnego, koksu i półkoksu, stałych paliw wtórnych, biopaliw stałych, odpadów paleniskowych), celem uzyskania obiektywnych i reprezentatywnych wyników analiz fizykochemicznych charakteryzujących paliwa stałe.

7.3 Szkolenie w zakresie wpływu parametrów jakościowych paliw na proces spalania w kotłach energetycznych.

Kurs ma na celu zapoznanie uczestników z zasadami i konsekwencjami doboru paliwa do urządzeń energetycznych.

7.4 Szkolenie w zakresie składowania węgla kamiennego oraz inwentaryzacji zapasów.

Kurs ma na celu zapoznanie uczestników z zasadami składowania oraz inwentaryzowania zapasów węgla kamiennego zgodne z aktualnymi przepisami prawnymi dotyczącymi utrzymywania zapasów paliw.

7.5 Szkolenie w zakresie nowego systemu monitorowania i kontrolowania jakości paliw stałych.

Kurs przeznaczony jest dla osób zainteresowanych nie tylko monitorowaniem paliw stałych, ale także ich kontrolą oraz metodami poboru i przygotowania próbek paliw stałych zgodnie z aktualnymi  - najnowszymi uregulowaniami prawnymi.

Dokładne informacje na temat szkoleń dostępne są na stronie Centrum Szkoleniowo Informacyjnym GIG  - http://www.szkolenia.gig.eu

8. Doradztwo i konsulting.

  • opracowywanie, wdrażanie i weryfikacja systemów zarządzania w obszarze poboru próbek paliw stałych, biopaliw stałych, stałych paliw wtórnych i odpadów paleniskowych, dla celów handlu uprawnieniami do emisji CO2;
  • opracowywanie i wdrażanie procedury dotyczącej zasad składowania węgla oraz ustalania jego ubytków w trakcie transportu i składowania;
  • doradztwo, konsultacje i szkolenia w zakresie wdrażania systemów zarządzania w laboratoriach badawczych;
  • przeprowadzanie auditów wewnętrznych w laboratoriach badawczych według PN-EN ISO/IEC 17025:2005;
  • walidacja (sprawdzanie i wyznaczanie precyzji) dla procedur pobierania próbek paliw stałych, biopaliw stałych, stałych paliw wtórnych i odpadów paleniskowych, stosowanych w zakładach energetycznych;
  • dobór paliw dla użytkowników, z uwzględnieniem uwarunkowań technologicznych i ekologicznych, w oparciu o posiadaną bazę danych o jakości polskich węgli kamiennych.

9. Wytwarzanie i dystrybucja próbek wzorcowych (materiałów odniesienia).

Laboratorium posiada politykę dotyczącą spójności pomiarowej:

    • parametry jakościowe oznaczane według procedur akredytowanych,
    • biegłość laboratorium sprawdzana jest w badaniach międzylaboratoryjnych,
    • urządzenia, na których badane są wzorce, są kalibrowane i wzorcowane zewnętrznymi wzorcami firmy LECO.

10. Przeprowadzanie badań międzylaboratoryjnych (porównawczych).

Zakład Oceny Jakości Paliw Stałych organizuje jedną edycję badań porównawczych rocznie. Uczestnicy badań międylaboratoryjnych otrzymują, dla każdego paliwa (węgla kamiennego, biopaliwa stałego lub stałego paliwa wtórnego), zestaw pięciu próbek przeznaczonych do analiz, a po zakończeniu badań, każdy uczestnik otrzymuje dokumentację podsumowującą daną edycję badań międzylaboratoryjnych, którą należy traktować jako samoocenę biegłości laboratorium.

Możliwe obszary współpracy
  • Energetyka (zawodowa, ciepłownie), producenci paliw, jednostki badawcze, inne Zakłady GIG;
  • Badanie właściwości fizykochemicznych i technologicznych paliw i materiałów stałych
Kluczowa aparatura badawczo-analityczna

Kompleksowe, automatyczne wyposażenie służące wyznaczaniu parametrów jakościowych węgla i innych paliw stałych (termograwimetry, kalorymetry, analizatory składu elementarnego paliw i substancji stałych działające na bazie detektorów podczerwieni, mikroskopy optyczne do badania budowy i struktury węgla kamiennego, specjalistyczne piece do spalań, karbonizacji i odgazowywania paliw, analizatory właściwości koksotwórczych etc.).

więcej ->

Osoby do kontaktów merytorycznych

Leokadia RÓG      tel: (+48) 32 259 22 76, (+48) 512 293 854, e-mail: l.rog@gig.eu fax: (+48) 32 259 22 41

Monika BERDA     tel: (+48) 32 259 22 41, e-mail: m.solik@gig.eu   fax: (+48) 32 259 22 41

Słowa kluczowe paliwa, materiały stałe, właściwości fizykochemiczne, właściwości technologiczne, petrografia, przeróbka